Techniki

TECHNIKI PŁYWACKIE

KRAUL

Kraul jest stylem pływania o naprzemiennych ruchach kończyn, przypominających pełzanie (crawl ang. – pełzać). W kraulowym cyklu ruchowym wyróżnia się:

fazę wejścia ręki do wody i chwytu wody,
fazę pociągnięcia,
fazę odepchnięcia,
fazę wyjścia ręki z wody.

Ułożenia ciała: Kraulista leży wyprostowany na piersiach, mając prawie całe ciało zanurzone w wodzie. Nad wodą znajduje się jedynie część głowy, barków i ręka w momencie przenoszenia jej nad wodą. Oś długa tworzy z powierzchnią wody niewielki kąt (3º – 10º), zmniejszający się wraz ze wzrostem prędkości pływania. Na skutek ruchów wiosłujących rąk występują skręty ciała wokół osi długiej (w płaszczyźnie poprzecznej). Skręty te są większe w części piersiowej tułowia, a najmniejsze w o obrębie bioder. Kąt rotacji osiąga wartość 40º-50º.

W pracy rąk w kraulu występuje faza nadwodna i podwodna. W fazie nadwodnej następuje przeniesienie ręki ruchem kolistym do przodu. Ugięta początkowo ręka w drugiej części tej fazy jest prostowana, tak aby pierwsza zaczęła zanurzać się dłoń. W fazie podwodnej wyróżniamy etapy:

chwytu wody
pociągnięcia
odepchnięcia
wyjścia ręki z wody

Praca nóg w kraulu na piersiach jest zbliżona do pracy wykonywanej w pływaniu kraulem na grzbiecie. Nogi wykonują naprzemienne ruchy w górę i w dół, przy czym silniej jest akcentowany ruch nogi w dół, który wytwarza główną siłę napędową. Ruch nogi w dół rozpoczyna udo. Po osiągnięciu kąta zgięcia w stawie kolanowym ok. 100º następuje energiczny ruch wyprostu w stawie kolanowym.

Praca stóp: W cyklu pływania kraulem na piersiach także stopy wykonują ruchy zbliżone do ruchów w pływaniu kraulem na grzbiecie. W ruchu stopy w górę jest wykonywane zgięcie grzbietowe. Ruch ten jest wykonywany na skutek ruchu podudzia przy rozluźnionych mięśniach stopy i podudzia. Podczas ruchu stopy w dół – ruch uderzenia nogą – stopa ustawia się w zgięciu podeszwowym i w tym ustawieniu jest utrzymywana przez cały czas ruchu.

ŻABKA

Styl klasyczny (żabka): Ruchy pływaka w stylu klasycznym są podobne do ruchów pływającej żaby. Dlatego styl ten często nazywany jest „żabką”. W cyklu ruchów ciała żabkarza można wyróżnić cztery wyraźne fazy:

fazę zagarnięcia ramionami,
fazę bezruchu – od zakończenia zagarnięcia ramionami do rozpoczęcia odepchnięcia nogami,
fazę odepchnięcia nogami (kopnięcia),
fazę poślizgu.

Praca rąk: W ruchach rąk wyróżniamy trzy fazy:

fazę chwytu wody,
fazę zagarnięcia,
fazę przeniesienia ramion do przodu

Praca nóg: Zasadniczy ruch stóp w fazie odepchnięcia odbywa się po torze półkolistym na zewnątrz i do tyłu, aż do złączenia stóp. Ruchy nóg są wykonywane wąsko przy możliwie niewielkim zgięciu w stawach biodrowych. Nogi zmieniają swoje położenie w stawach biodrowych w cyklu żabki w granicach około 60º – od zgięcia do położenia w „przeproście” (wyprost ok. 10º).

Praca stóp: Stopa w pływaniu stylem klasycznym zmienia swoje położenie względem podudzia w stawie skokowym w granicach 90º – od ustawienia pośredniego (0º) w końcu fazy podciągnięcia do zgięcia podeszwowego w końcu odepchnięcia.

KRAUL NA GRZBIECIE

Ułożenie ciała: Ciało pływaka w kraulu na grzbiecie jest cały czas wyprostowane. Oś długa tworzy z powierzchnią wody kąt ok. 8-10º. Głowa, tułów, biodra i nogi tworzą linię zbliżoną do prostej. Powierzchnia klatki piersiowej, podbródek i linia uszu znajdują się na poziomie wody. Głowa jest wyciągnięta, broda lekko ściągnięta do klatki piersiowej W trzkcie ruchów rąk obserwuje się rotację ciała pływaka wokół osi długiej (w płaszczyźnie poprzecznej). Kąt rotacji dochodzi do 40º w każdą stronę.

W pracy rąk grzbiecisty można wyróżnić:

fazę podwodną
fazę nadwodną

Faza podwodna rozpoczyna się od zanurzenia wyprostowanej ręki za głową nieco na zewnątrz od linii barków. Towarzyszy temu skręt tułowia w kierunku ręki zanurzonej. W fazie chwytu wody ręka pozostaje wyprostowana w stawie łokciowym. Dalsza faza podwodna „pociągnięcie” przebiega ze zgięciem ręki w łokciu. Ugięciu łokcia towarzyszy jego ruch w dół, a dłoni – ku powierzchni wody. Kąt zgięcia w stawie łokciowym dochodzi do 80-90º. W dalszej części fazy podwodnej – w fazie odepchnięcia – następuje prostowanie ramienia w stawie łokciowym. Towarzyszy temu ruch pchania wody dłonią aż do momentu, gdy dłoń osiągnie wysokość bioder.

W fazie nadwodnej – po wyjęciu z wody – jest przenoszona w kierunku za głowę. W pływaniu sportowym preferuję się przenoszenie ręki wyprostowanej nad głowę i zanurzenie nieco w bok od linii barków.

Praca nóg: W pływaniu kraulem nogi wykonują ruchy w dół i w górę. Silniej akcentowany jest ruch nogi z dołu do góry, gdyż dzięki niemu powstaje główna siła napędowa. Ruch w dół odbywa się do kąta ok. 10º w stosunku do lustra wody. Ruch ten rozpoczyna udo, a za nim podąża podudzie i stopa. Stopa przy tym ustawia się biernie w pozycji pośredniej między zgięciem grzbietowym a podeszwowym. Ruch nogi w górę również rozpoczyna udo. Podudzie i stopa kontynuują jeszcze ruch w dół do położenia, w którym zgięcie w stawie kolanowym wynosi ok. 110º. Z tego położenia następuje energiczny wyprost w stawie kolanowym i ruch uda w górę. Ruch ten kończy się tuż pod powierzchnią wody.

Praca stóp: W czasie ruchu nogi w dół stopa wykonuje zgięcie grzbietowe. Ruch ten jest wykonywany przy rozluźnieniu mięśni podudzia i stopy na skutek ruchu podudzia. Ruch kolana w górę, zapoczątkowujący ruch uderzenia nogi w górę, ustawia stopę w dużym zgięciu podeszwowym. Zgięcie to (ok. 120º) jest utrzymywane przez cały czas ruchu stopy w górę.

DELFIN (MOTYLEK)

Początek temu stylowi dała zapewne wnikliwa obserwacja zwierząt. Dotyczy to zwłaszcza falistych ruchów tułowia (i złączonych nóg), przypominających ruchy delfina oraz przerzutu rąk nad wodą kojarzącego się z ruchami skrzydeł motyla (stąd dawna nazwa stylu – motylkowy). Pływanie delfinem charakteryzuje się kolejnymi symetrycznymi ruchami rąk i nóg. Delfin jest trudnym do nauczenia stylem pływackim, wymagającym dużej koordynacji ruchowej. Jest on również stylem wymagającym znacznego wysiłku pływaka.

Ułożenie ciała: Położenie ciała delfinisty ulega nieustannym zmianom w wyniku pionowych ruchów tułowia. Kąta ataku (mierzony między osią długą ciała a powierzchnią wody) waha się w cyklu od 20º do -20º. Ruch falisty zapoczątkowany w odcinku piersiowym przenosi się w kierunku pasa biodrowego i nóg. Biodra i odcinek lędźwiowy kręgosłupa poruszają się po torze zbliżonym do sinusoidy – od dość znacznego zanurzenia (w fazie maksymalnego zgięcia nóg w stawach kolanowych) do ułożenia tuż pod powierzchnią wody (w końcowej fazie uderzenia nóg).

Praca rąk w pływaniu delfinem jest zbliżona do obserwowanej w pływaniu kraulem. W delfinie ruchy oczywiście są wykonywane symetrycznie, równocześnie obiema rękami. Także tu obserwujemy fazę nadwodną, w której następuje przeniesienie rąk nad powierzchnią wody i fazę podwodną, a w niej fazę chwytu wody, pociągnięcia, odepchnięcia i wyjścia z wody. W fazie nadwodnej lekko ugięte ramiona są przenoszone bocznym zamachem do przodu przed głowę tak, aby dłonie ustawione były na szerokość barków. Ręce przy tym znajdują się w pozycji niepełnego wyprostu, aby pierwsze zanurzyły się dłonie.

Ruchy nóg w pływaniu delfinem są zsynchronizowane z ruchami tułowia. Ruchy tułowia i nóg odbywają się w płaszczyźnie pionowej: z góry w dół i z dołu do góry. Silniejszy jest ruch nóg z góry w dół. Jest on także krótszy. Po osiągnięciu skrajnego dolnego położenia nogi natychmiast unoszą się do góry, a biodra opuszczają się w dół. Równocześnie następuje ugięcie nóg w stawach kolanowych, aż do ustawienia stóp tuż pod powierzchnią wody. Następnie następuje silny, energiczny ruch w dół – ruch uderzenia nóg. Zapoczątkowuje go wyprost w stawach kolanowych, któremu towarzyszy uniesienie bioder do powierzchni wody.

Praca stóp: W pływaniu delfinem stopy niemal cały czas są ustawione w zgięciu podeszwowym. Podczas ruchu nóg z góry w dół stopy są ustawiane palcami do wewnątrz. Jest to sytuacja podobna do obserwowanej w pływaniu kraulem.

Techniki

Udostępnij: